ایالات متحده با ظرفیت نصبشده ۳,۷۳۴ مگاوات بزرگترین تولیدکننده برق زمینگرمایی در جهان است.
اندونزی و فیلیپین در رتبههای دوم و سوم قرار دارند و جایگاه قدرتمند آسیا در منابع زمینگرمایی را نشان میدهند.
بیشتر کشورهای پیشرو در تولید انرژی زمینگرمایی در نزدیکی مناطق آتشفشانی و مرز صفحات تکتونیکی قرار دارند، بهویژه در محدوده «حلقه آتش» اقیانوس آرام.
تقاضای جهانی برای برق با سرعت در حال افزایش است. رشد هوش مصنوعی، بازگشت صنایع به داخل کشورها و روند الکتریکیسازی اقتصادها نیاز به انرژی را بالا برده است. این روند توجه تازهای را به انرژی زمینگرمایی جلب کرده؛ منبعی تجدیدپذیر که میتواند بهطور مداوم برق تولید کند.
برخلاف انرژی خورشیدی یا بادی که به شرایط محیطی وابسته هستند، نیروگاههای زمینگرمایی از گرمای موجود در اعماق زمین برای تولید برق استفاده میکنند. چنین ویژگیای این فناوری را به منبعی پایدار برای تولید برق پاک تبدیل کرده است.
نمودار درختی این گزارش کشورها را بر اساس ظرفیت نصبشده تولید برق زمینگرمایی رتبهبندی میکند. دادهها از پایگاه Global Energy Monitor استخراج شدهاند و نشان میدهند این منبع انرژی زیرزمینی در کدام مناطق جهان توسعه بیشتری پیدا کرده است.
تولید برق زمینگرمایی به تفکیک کشور
رتبه
کشور
ظرفیت عملیاتی (مگاوات)
۱
ایالات متحده
۳,۷۳۴
۲
اندونزی
۲,۴۳۲
۳
فیلیپین
۱,۹۳۷
۴
ترکیه
۱,۷۲۶
۵
نیوزیلند
۱,۳۷۷
۶
مکزیک
۹۴۱
۷
ایتالیا
۸۳۴
۸
کنیا
۸۱۷
۹
ایسلند
۷۷۹
۱۰
ژاپن
۶۱۸
۱۱
کاستاریکا
۲۵۳
۱۲
السالوادور
۲۱۱
۱۳
نیکاراگوئه
۱۵۹
۱۴
شیلی
۸۱
۱۵
روسیه
۵۰
۱۶
گواتمالا
۴۶
۱۷
کرواسی
۳۶
۱۸
هندوراس
۳۵
۱۹
پاپوا گینه نو
۳۰
۲۰
پرتغال
۲۴
۲۱
آلمان
۱۹
۲۲
گوادلوپ
۱۵
۲۳
تایوان
۵
۲۴
کانادا
۵
۲۵
ایران
۵
۲۶
مجارستان
۳
۲۷
فرانسه
۲
ایالات متحده با ظرفیت ۳,۷۳۴ مگاوات در صدر تولید برق زمینگرمایی قرار دارد و حدود ۱,۳۰۰ مگاوات بیشتر از نزدیکترین رقیب خود تولید میکند.
با این حال، اگر بهصورت منطقهای نگاه شود، آسیا نقش بسیار مهمی در این حوزه دارد. اندونزی با ۲,۴۳۲ مگاوات و فیلیپین با ۱,۹۳۷ مگاوات در رتبههای دوم و سوم قرار گرفتهاند. مجموع تولید برق زمینگرمایی این دو کشور حتی از ظرفیت ایالات متحده نیز بیشتر است.
قرار گرفتن این کشورها در منطقه «حلقه آتش» دلیل اصلی این ظرفیت بالا به شمار میآید. در این ناحیه سه صفحه تکتونیکی به یکدیگر میرسند و فعالیت آتشفشانی گستردهای ایجاد میکنند؛ شرایطی که منابع عظیم زمینگرمایی را فراهم میکند.
قاره آمریکا نیز ذخایر قابل توجهی از این انرژی در اختیار دارد، هرچند بسیاری از میدانهای آن هنوز توسعه پیدا نکردهاند. مکزیک یکی از کشورهایی است که از این منابع استفاده کرده و با ظرفیت ۹۴۱ مگاوات در رتبه ششم جهان قرار گرفته است.
در اروپا، ایتالیا و ایسلند بزرگترین تولیدکنندگان برق زمینگرمایی محسوب میشوند. ظرفیت تولید در ایتالیا به ۸۳۴ مگاوات میرسد و ایسلند حدود ۷۷۹ مگاوات برق از این منبع تولید میکند. هرچند اروپا در حوزه انرژیهای تجدیدپذیر پیشرو است، توسعه زمینگرمایی به دلیل محدودیتهای زمینشناسی تنها در چند کشور آتشفشانی امکانپذیر شده است.
ایسلند نمونهای ویژه در این حوزه به شمار میرود. این کشور نسبت به جمعیت خود ظرفیت بزرگی در اختیار دارد و صنعت زمینگرمایی آن بسیار پیشرفته است. حدود ۸۵ درصد خانههای ایسلند با انرژی زمینگرمایی گرم میشوند.
در آفریقا تنها یک کشور در این فهرست حضور دارد. کنیا با ظرفیت ۸۱۷ مگاوات برق زمینگرمایی تولید میکند. علاقه به بهرهبرداری از منابع زمینگرمایی در منطقه «دره بزرگ ریفت» در سالهای اخیر افزایش یافته است، اما این صنعت هنوز در مراحل اولیه توسعه قرار دارد.
آینده انرژی زمینگرمایی
در حال حاضر انرژی زمینگرمایی تنها حدود یک درصد از برق جهان را تأمین میکند. پیشرفتهای فناورانه در حال افزایش تعداد مکانهایی است که استخراج این انرژی در آنها امکانپذیر خواهد بود.
نیروگاههای فعلی معمولاً از مناطقی استفاده میکنند که سنگهای بسیار نفوذپذیر دارند و لایه پوسته زمین در آنها نازکتر است. چنین شرایطی استخراج گرما را آسانتر میکند.
فناوریهای جدید با عنوان «زمینگرمایی پیشرفته» روش متفاوتی به کار میگیرند. در این فناوری، سنگها شکاف داده میشوند تا گرمای درون زمین آزاد شود و سپس با استفاده از سیالات به سطح منتقل شود. آژانس بینالمللی انرژی پیشبینی میکند نسل جدید انرژی زمینگرمایی تا سال ۲۰۵۰ میتواند حدود ۱۵ درصد از رشد تقاضای برق جهان را تأمین کند.
همزمان با گسترش هوش مصنوعی و بازگشت صنایع به کشورهای مختلف، دسترسی به انرژی عامل مهمی در شکلگیری مراکز تولیدی آینده خواهد بود. نیروگاههای زمینگرمایی میتوانند ۲۴ ساعت شبانهروز و هفت روز هفته برق تولید کنند. چنین قابلیتی این منبع را به گزینهای جذاب برای تأمین برق پایه تبدیل کرده؛ نقشی که امروز بیشتر توسط سوختهای فسیلی ایفا میشود.
بدون نظر