دور تازه مذاکرات ایران و آمریکا در سوئیس، در حالی برگزار شد که این گفتوگوها از همان ابتدا با مجموعهای از پیامهای سیاسی، حاشیههای رسانهای و روایتهای متفاوت درباره میزان پیشرفت همراه بود.
این نشست که با میانجیگری قطر و پاکستان در اقامتگاه بورگناشتوک در حوالی لوسرن برگزار شد، نخستین نشست سطح بالای دو طرف پس از امضای یادداشت تفاهم اسلامآباد به شمار میرود؛ تفاهمی که قرار است مسیر توقف درگیریها، بررسی تعهدات اولیه، کاهش تنش در لبنان، موضوع تحریمها و برخی مسائل اقتصادی و امنیتی را روشن کند.
مقامهای ایرانی پیش از آغاز این دور از مذاکرات تأکید کرده بودند که سفر هیئت ایرانی به سوئیس به معنای ورود مستقیم به مذاکرات نهایی نیست. به گفته اسماعیل بقائی، سخنگوی وزارت امور خارجه، تهران ابتدا خواستار اجرای تعهدات اولیه طرف مقابل در یادداشت تفاهم اسلامآباد است و آغاز مذاکرات نهایی به عملی شدن بندهای مشخصی از این تفاهم بستگی دارد.
روایت عراقچی از نتایج مذاکرات
سید عباس عراقچی پس از پایان روز نخست مذاکرات، در پیامی در شبکه ایکس از نقش میانجیگری پاکستان و قطر تقدیر کرد و نوشت که این میانجیگری باعث پیشرفتهایی برای پایان دادن به جنگ در لبنان شده است.
او همچنین از تعلیق تحریم صادرات نفت و پتروشیمی، برداشته شدن محاصره دریایی، آزادسازی بخشی از داراییهای مسدودشده ایران و اجرایی شدن طرح بازسازی و توسعه اقتصادی ایران سخن گفت.
عراقچی در پایان پیام خود از «واحد رفع درگیریها در لبنان» به عنوان نخستین آزمون واقعی روند تازه یاد کرد؛ عبارتی که نشان میدهد پرونده لبنان در این مرحله از گفتوگوها یکی از مهمترین معیارهای سنجش اجرای تعهدات طرف مقابل محسوب میشود.
بیانیه مشترک قطر و پاکستان
پس از پایان دور نخست مذاکرات، قطر و پاکستان در بیانیهای مشترک اعلام کردند که نشست سوئیس در فضایی مثبت و سازنده برگزار شده و پیشرفتهایی امیدوارکننده به دست آمده است.
بر اساس این بیانیه، طرفها درباره ایجاد سازوکارهای مشترک، آغاز مذاکرات فنی و تدوین نقشه راهی ۶۰ روزه برای دستیابی به توافق نهایی تفاهم کردهاند. همچنین قرار است یک کمیته عالیرتبه بر جنبههای سیاسی روند میانجیگری نظارت کند و مذاکرهکنندگان ارشد گزارشهای دورهای خود را به این کمیته ارائه دهند.
در کنار این کمیته، کارگروههایی در حوزه پرونده هستهای، تحریمها، اجرای تعهدات و حل اختلافات احتمالی تشکیل خواهد شد. طبق گزارشها، یک کانال ارتباطی نیز برای کاهش خطر سوءتفاهم و کمک به عبور ایمن کشتیهای تجاری از تنگه هرمز در نظر گرفته شده است.
حاشیه عکس مشترک؛ پیام عراقچی به شهباز شریف
یکی از حاشیههای مهم مذاکرات سوئیس، ماجرای عکس مشترک هیئتهای ایرانی و آمریکایی بود. برخی رسانهها از جمله جماران گزارش دادند که طرف آمریکایی منتظر ثبت عکس مشترک در کنار هیئت ایرانی بوده، اما عراقچی از طریق شهباز شریف، نخستوزیر پاکستان، پیام داده که خبری از عکس مشترک نخواهد بود.
پرسش خبرنگار صداوسیما از جیدی ونس
در حاشیه مذاکرات، جیدی ونس، معاون ترامپ، در برابر پرسش خبرنگار صداوسیما قرار گرفت. خبرنگار ایرانی از او درباره معیار راستیآزمایی توقف جنگ و همچنین آنچه حمایت آمریکا از اقدامات اسرائیل در لبنان خوانده میشود پرسید.
ونس در پاسخ گفت صلح هرگز آسان نیست و همیشه به تلاش و دادوستد سیاسی نیاز دارد. او همچنین مدعی شد که ترامپ نه فقط به صلح میان آمریکا و ایران، بلکه به صلح منطقهای نیز متعهد است.
گزارشها از توقف موقت مذاکرات پس از تهدیدهای ترامپ
دور نخست مذاکرات با وجود بیانیه مثبت قطر و پاکستان، با چالشهایی نیز همراه بوده است. بر اساس برخی گزارش ها، توئیتهای تهدیدآمیز ترامپ فضای مذاکرات را تحت تأثیر قرار داد و یک منبع نزدیک به تیم مذاکرهکننده به تسنیم گفته بود هیئت ایرانی در اعتراض به این تهدیدها محل مذاکره را ترک کرده است.
همچنین فرارو به نقل از یک منبع ایرانی در گفتوگو با سیانان نوشت مذاکرات متوقف شده، اما به پایان نرسیده است.
ادامه مذاکرات فنی در سوئیس
بر اساس بیانیه مشترک قطر و پاکستان، گفتوگوهای فنی در روزهای آینده در سوئیس ادامه خواهد یافت. این مذاکرات قرار است در قالب کارگروههای تخصصی دنبال شود و موضوعاتی مانند اجرای تعهدات اولیه، پرونده هستهای، تحریمها، سازوکارهای راستیآزمایی و حل اختلافات احتمالی در دستور کار قرار گیرد.
برخی گزارشها نیز از ماندن تیمهای فنی و کارشناسی در سوئیس برای ادامه گفتوگوها خبر دادهاند.
بدون نظر