اخیراً یک فایل صوتی منتسب به نجمه امینی در فضای مجازی میان کاربران دست به دست شده که در آن ادعا می‌کند برای او حکم اعدام صادر کرده‌اند؛ برخی رسانه‌ها مدعی شده‌اند که او این فایل را از داخل زندان مشهد ضبط و ارسال کرده است. طبق گزارش فارس، نجمه امینی به اتهام توهین به مقدسات و سب النبی در فضای مجازی و فعالیت علیه امنیت ملی در اعتراضات دی ماه بازداشت و به زندان مشهد منتقل شده است.
سب النبی چیست؟
در اصطلاح فقهی، ساب‌النبی یا سب النبی به فردی گفته می‌شود که به پیامبر اکرم (ص) دشنام دهد یا مطلبی را به ایشان نسبت دهد که متضمن عیب، نقص یا تحقیر باشد. در دیدگاه فقیهان، برای ساب‌النبی حکم قتل در نظر گرفته شده است. حفظ حرمت پیامبر و دفاع از دین از جمله دلایلی محسوب می‌شود که برای این حکم ذکر شده. بر اساس برخی گزارش‌ها، در صدر اسلام نیز در مواردی پیامبر اکرم (ص) دستور قتل افرادی را که به ایشان اهانت کرده بودند، صادر کرده است. در میان فقهای معاصر شیعه نیز برخی اجرای این حکم را در اختیار حاکم اسلامی دانسته‌اند. همچنین بسیاری از فقیهان، اهانت به غیر پیامبر، از جمله خداوند، امامان و حضرت زهرا(س)، را نیز دارای حکمی مشابه با سب‌النبی دانسته‌اند.
معنای سب‌النبی
سب‌النبی به معنای اهانت و دشنام دادن به پیامبر است؛ به‌گونه‌ای که سخن یا نسبت مطرح‌شده موجب نقص و عیب دانستن ایشان شود. بنابراین، این عنوان می‌تواند مواردی مانند بدگویی، زشت‌گویی، تمسخر و توهین به حضرت محمد (ص) را دربرگیرد. واژه سب در زبان عربی به معنای دشنام و ناسزا آمده است. به نقل از طریحی، دشنام دادن به معنی توصیف فرد مقابل با ویژگی یا چیزی که نقص و عیب او محسوب شود. این واژه همچنین به معنای نفرین و اهانت نیز به کار رفته است. فقیهان مسلمان نیز سب را حرام دانسته و آن را دربرگیرنده مفاهیمی مانند هتک حرمت، تحقیر و اهانت می‌دانند.
حکم فقهی
فقهای شیعه، مجازات ساب‌النبی را قتل دانسته‌اند و توبه فرد را نیز مانعی برای اجرای این حکم نمی‌دانند. در میان علمای اهل سنت، ابوحنیفه از امامان مذاهب چهارگانه، بر این باور است که توبه ساب‌النبی می‌تواند مانع کشته شدن او شود. مبنای شرعی این حکم، روایات متواتر و اجماع عنوان شده است. بیشتر فقیهان برای صدق عنوان ساب‌النبی و اجرای مجازات مربوط به آن، شرایطی را در نظر گرفته‌اند؛ از جمله اینکه فرد قصد اهانت داشته، در وضعیت تقیه نبوده، مجبور به این کار نشده و از روی ناآگاهی اقدام نکرده باشد.
شهید ثانی از جمله فقهایی است که سب‌النبی را در زمره موارد ارتداد قرار داده و قتل فرد را از این جهت دانسته است. در مقابل، بسیاری از فقهای شیعه معتقدند صرف تحقق عنوان سب‌النبی برای صدور حکم قتل کافی است و اجرای این حکم لزوماً به عناوین دیگری مانند ارتداد وابسته نیست. فقهای اهل سنت نیز در بحث‌های مربوط به ساب‌النبی، این موضوع را در بخش احکام ارتداد بررسی کرده‌اند و معمولاً باب مستقلی با عنوان سب‌النبی ندارند. آیت‌الله خویی نیز سب‌النبی را در شمار گناهان و جرایم حدی قرار داده است. در بخش قابل توجهی از منابع حدیثی و فقهی، بحث سب‌النبی در باب قذف یا پس از آن مطرح شده است.
علت وضع حکم سب‌النبی
حفظ حرمت و جایگاه پیامبر اسلام (ص) مهم‌ترین دلیلی است که بیشتر فقیهان برای این حکم بیان کرده‌اند. در کنار آن، حفظ و دفاع از دین نیز به عنوان یکی دیگر از دلایل این حکم مطرح شده است.
چه کسی حکم ساب‌النبی را اجرا می‌کند؟
به گزارش تابناک، بر اساس نظر مشهور در فقه شیعه، هر مسلمانی می‌تواند بدون کسب اجازه از امام یا حاکم شرع، فردی را که به پیامبر اهانت کرده است به قتل برساند؛ البته برای این اقدام شرایطی از جمله نداشتن ضرر مالی یا جانی در نظر گرفته شده است. در مقابل، شیخ مفید انجام چنین کاری بدون اجازه امام را جایز نمی‌داند و اجرای این حکم را در حوزه اختیارات حاکم اسلامی قرار می‌دهد.
نمونه‌هایی از اجرای حکم در زمان پیامبر
در برخی روایات، مواردی از اجرای حکم ساب‌النبی در زمان پیامبر اکرم (ص) نقل شده است. برای مثال، محمد بن مسلم از امام محمد باقر(ع) روایت کرده است که مردی از قبیله هذیل به پیامبر (ص) دشنام می‌داد. هنگامی که این موضوع به اطلاع پیامبر رسید، ایشان پرسید چه کسی برای کشتن این فرد آماده می‌شود. در پی این درخواست، دو نفر از انصار آمادگی خود را اعلام کردند و این کار را انجام دادند.
همچنین در جریان فتح مکه، پیامبر اکرم (ص) مشرکان، از جمله ابوسفیان، را مورد عفو قرار داد؛ اما چند نفر از این عفو مستثنا شدند. در میان آنها دو زن آوازه‌خوان نیز بودند که به هجو و استهزای پیامبر می‌پرداختند. بر اساس این گزارش‌ها، پیامبر دستور داد این افراد را هر کجا که هستند، به قتل برسانند.
واکنش‌ها به اهانت به پیامبر در دوران معاصر
در قرن اخیر نیز انتشار برخی آثار و تصاویر توهین‌آمیز نسبت به پیامبر اکرم (ص) با واکنش مسلمانان همراه شده است. انتشار کتاب «آیات شیطانی» در مهر ۱۳۶۷ در لندن، موجب برگزاری تظاهرات مسلمانان در نقاط مختلف جهان علیه نویسنده و ناشر آن شد. امام خمینی نیز فتوای قتل سلمان رشدی، نویسنده این کتاب، را صادر کرد.
حکم توهین به غیر پیامبر
در منابع فقهی، درباره حکم اهانت به برخی دیگر از شخصیت‌های دینی نیز بحث شده است. برخی فقیهان حکم سب خداوند، فرشتگان و معصومان (ع) را مشابه حکم سب‌النبی دانسته‌اند.
خداوند و فرشتگان: برخی فقیهان، حکم اهانت به خداوند و فرشتگان مقرب را مشابه حکم سب‌النبی دانسته‌اند.
معصومان(ع): درباره اهانت به امام علی (ع) و دیگر ائمه، دیدگاه‌های متفاوتی وجود دارد؛ برخی حکم آن را مانند سب‌النبی دانسته‌اند و برخی، قتل را تنها در صورت وجود عناوینی مانند ارتداد، فساد، اهانت به پیامبر یا قذف مطرح کرده‌اند.
حضرت زهرا(س): برخی فقها سب ایشان را هم‌حکم سب‌النبی دانسته‌اند و برخی دیگر این حکم را به مواردی مانند سب‌النبی یا قذف محدود کرده‌اند.
سایر پیامبران: برخی فقیهان اهانت به همه پیامبران را در حکم سب‌النبی می‌دانند، برخی تنها پیامبرانی را که نامشان در قرآن آمده مشمول این حکم می‌دانند و گروهی نیز برای آن حکم قتل قائل نیستند.
حضرت آمنه: برخی فقها اهانت به مادر پیامبر (ص) را در حکم سب پیامبر می‌دانند؛ برخی دیگر این حکم را به مواردی محدود کرده‌اند که اهانت به پیامبر یا قذف حضرت آمنه مطرح باشد.
واقعا وقتی آدم کارهایی رو انجام میده باید به فکر عواقب ا ن کار باشه تتلو دیگه از حد گذرونده بود و به تمام آدمها توهین می‌کرد و حرفه‌ای زشت و رکیک میزد و کارهای فیزیکی زشتی انجام می‌داد خوب وقتی اینطوری به سیم آخر میزنی باید منتظر عواقب اون باشی حالا باز امیدوارم خدا بهش رحم کنه از اعدام خلاص بشه و آدم بشه .خدا به دادش برسه .وقتی لات بازی درمیاری باید پای لرزش هم بشینی
تتلو واقعا شکل ادم نیست وبجای اعدام در یک سلول انفرادی
تا اخر عمر بگذاریدش وعکسش را هم منتشر نکنید دیدنش کراهت
دارد
واقعا وقتی آدم کارهایی رو انجام میده باید به فکر عواقب ا ن کار باشه تتلو دیگه از حد گذرونده بود و به تمام آدمها توهین می‌کرد و حرفه‌ای زشت و رکیک میزد و کارهای فیزیکی زشتی انجام می‌داد خوب وقتی اینطوری به سیم آخر میزنی باید منتظر عواقب اون باشی حالا باز امیدوارم خدا بهش رحم کنه از اعدام خلاص بشه و آدم بشه .خدا به دادش برسه .وقتی لات بازی درمیاری باید پای لرزش هم بشینی