سلب مسئولیت: روزیاتو صرفا نمایشدهنده این متن تبلیغاتی است و تحریریه مسئولیتی درباره محتوای آن ندارد.
بالا رفتن از پلهها معمولا برای یک فرد سالم مشکلی ایجاد نمیکند. بااینحال، اگر هر بار پس از با بالا یا پایین رفتن از پلهها از درد زانو به خود میپیچید، ممکن است نشانه عارضهای جدیتر در مفاصل شما باشد. این کار، فشار قابل توجهی را به جلوی زانو، به خصوص کشکک زانو (پاتلا) و غضروف زیر آن وارد میکند. این درد اغلب نشانه این است که بخشی از مفصل زانو خوب کار نمیکند. سؤالات مهمی که در این زمینه مطرح میشود این است که چه چیزی باعث این نوع درد میشود؟ این درد چه معنایی دارد و از همه مهمتر، چگونه میتوان آن را بدون جراحی یا دارو درمان کرد؟ در این مطلب، به چنین سؤالاتی پاسخ داده شده است.
چه بیماریهایی باعث درد زانو در پله میشوند؟
درد زانو هنگام بالا رفتن از پلهها بهندرت به یک علت مشخص مربوط میشود. علت این درد اغلب ترکیبی از عوامل مرتبط با ساختارهای داخل و اطراف مفصل زانو است.
سندرم درد پاتلوفمورال (PFPS) و مشکلات مرتبط با کشکک زانو
سندرم درد پاتلوفمورال که سندرم زانوی دونده نیز نامیده میشود، یکی از شایعترین علل درد زانو است. درد در این بیماری، در جلوی زانو، اطراف یا پشت کشکک زانو احساس میشود. این بیماری زمانی رخ میدهد که کشکک زانو بهراحتی و به طور روان در شیار خود روی استخوان ران حرکت نمیکند. افزایش نیروها در هنگام بالا و پایین رفتن از پلهها میتواند باعث تحریک و التهاب غضروف در قسمت زیرین کشکک زانو شود. این پدیده اغلب منبع درد مبهم و دردناکی است که با فعالیتهایی مانند بالا رفتن از پله بدتر میشود.
بیماریهای آرتروزی مؤثر بر مفصل زانو
بالا رفتن از پله تا حد زیادی زانوهای افراد مبتلا به آرتروز را نیز تحت فشار قرار میدهد زیرا مفصل باید وزن بدن را در حین حرکت در نواحی زیادی تحمل کند. معمولا در چنین شرایطی، ابتدا بخش داخلی زانو تخریب میشود. این اتفاق باعث ایجاد حالت پرانتزی پا میشود که نیروها را بیشتر روی زانوی داخلی متمرکز میکند.
آسیبهای بافت نرم و سندرمهای استفاده بیش از حد از مفاصل
زانوی انسان توسط شبکهای از بافتهای نرم محافظت میشود که همه آنها میتوانند منبع درد باشند. مهمترین آسیبهایی که به این بافت نرم وارد میشوند، عبارتاند از:
تاندونوپاتی کشکک زانو: این آسیب ناشی از استفاده فراوان از زانو است که بر تاندونی که کاسه زانو را به استخوان ساق پا متصل میکند، تأثیر میگذارد. تاندونوپاتی کشکک زانو بهویژه هنگام پایین آمدن از پلهها، به دلیل بار زیاد و خارج از مرکز، اغلب به صورت درد شدیدی درست زیر کاسه زانو بروز میکند.
تاندونوپاتی چهارسر ران: این عارضه نیز مشابه تاندونوپاتی کشکک زانو، تاندونی را که عضلات چهارسر را به بالای کاسه زانو متصل میکند، تحت تأثیر قرار میدهد.
سندرم نوار ایلیوتیبیال: نوار ایلیوتیبیال (IT)، یک نوار ضخیم از بافت همبند است که در امتداد قسمت بیرونی ران قرار دارد. اگر این نوار سفت شده و به قسمت بیرونی زانو ساییده شود، باعث اصطکاک و درد زانو خواهد شد.
آسیبهای مذکور هر یک بخش خاصی از بافت نرم زانو را تحت تأثیر قرار میدهند. در نتیجه، درد آنها، همانطور که اشاره شد، کمی با یکدیگر تفاوت دارد.
آسیبهای حاد
گاهی اوقات، درد زانو هنگام بالا رفتن از پله، نتیجه یک آسیب خاص است. افتادن یا پیچ خوردن ناگهانی میتواند منجر به رگ به رگ شدن رباطهای زانو مانند رباط صلیبی (ACL)، رباط داخلی (MCL) یا پارگی منیسک (غضروف C شکل که به عنوان ضربهگیر در مفصل زانو عمل میکند) شود. این آسیبها میتوانند باعث بیثباتی و دردی شوند که در طول فعالیت طاقتفرسای استفاده از پلهها بسیار قابل توجه میشود.
مشکل در زنجیره حرکتی بدن
بدن انسان برای حرکت، به صورت یک سیستم به هم پیوسته یا اصطلاحا زنجیره حرکتی تکامل یافته است. بنابراین، درد زانو ممکن است نشانه مشکل در جای دیگری از بدن باشد. ضعف در عضلات لگن (باسن) یا مکانیک ضعیف پا و مچ پا میتواند تعادل کل پا را تغییر دهد. این عدم تعادل، زانو را مجبور میکند تا فشار اضافی را تحمل کرده و در یک الگوی غیربهینه حرکت کند. در چنین شرایطی، حتی اگر خود زانو مشکل اصلی نباشد، در نهایت، آسیب و درد در زانو بروز خواهد یافت.
آیا این درد میتواند نشانه آرتروز باشد؟
نوعی از آرتروز یعنی استئوآرتریت، یکی از علل اصلی درد زانو بهویژه در افراد مسن است. در این بیماری، غضروف محافظ انتهای استخوانها بهتدریج تخریب میشود. بدون وجود این محافظ، اصطکاک استخوانها روی یکدیگر رخ میدهد که منجر به درد، سفتی و تورم زانو میشود. فعالیت پرفشاری مانند بالا رفتن از پله میتواند مفصل زانوی فرد مبتلا به آرتروز را به طرز قابل توجهی تشدید کرده و با هر قدم درد شدیدی ایجاد کند.
چه افرادی بیشتر در معرض این مشکل هستند؟
احتمال ابتلا به درد زانو هنگام استفاده از پله در افراد زیر بیشتر است:
ورزشکاران و سایر افرادی که از طریق ورزش و سایر فعالیتها به زانوهای خود فشار میآورند
نوجوانان، به دلیل عدم تعادل موقت عضلات با رشد بدن که معمولا با گذشت زمان اصلاح میشود
زنان زیرا معمولا توده عضلانی کمتری در اطراف زانوی خود دارند
افرادی که قبلا آسیب زانو مانند دررفتگی داشتهاند
افرادی که دچار سفتی همسترینگ، صافی کف پا، اختلاف طول دو پا یا نرمی مفاصل هستند
علاوهبراین، افرادی که دچار بیشتحرکی کشکک زانو هستند، بیش از دیگران در معرض ابتلا به درد زانو هنگام بالا رفتن از پلهها هستند. در چنین شرایطی، کشکک زانوی فرد بیش از حد معمول حرکت کرده و هنگام بالا رفتن از پله فشار زیادی را تحمل میکند.
چه زمانی تصویربرداری لازم است؟
مراقبت از خود و آگاهی از وضعیت زانو همیشه مهم است. بااینحال، مشاهده برخی علائم به معنای نیاز به تصویربرداری و مراقبت پزشکی حرفهای است. پزشک متخصص معمولا در صورت مشاهده هر یک از علائم زیر، تصویربرداری از ناحیه زانو را توصیه خواهد کرد:
ناتوانی در تحمل وزن روی پای آسیبدیده
تورم شدید، قرمزی یا احساس گرما در مفصل زانو
احساس قفل شدن یا گیر کردن زانو یا احساس مداوم عدم تعادل
دردی که شدید و مداوم است یا خواب شما را مختل میکند
دردی که پس از یک هفته مراقبت بهبود نمییابد
بدشکلی قابل مشاهده در مفصل زانو یا پا
پس از تصویربرداری پزشکی نیز متخصص وضعیت زانو را ارزیابی کرده و درمانهای مؤثر را تجویز میکند.
برای درمان به چه پزشکی مراجعه کنیم؟
بسیاری از افراد در صورت تجربه درد زانو هنگام بالا رفتن از پله ابتدا به پزشک عمومی مراجعه میکنند. پزشک عمومی میتواند مشکلات اصلی را تشخیص داده و در صورت نیاز، بیمار را به متخصص ارتوپدی ارجاع دهد. در چنین شرایطی، انتخاب یک متخصص ارتوپدی از لیست بهترین دکترهای ارتوپد تهران برای رفع مشکلات اسکلتی عضلانی مانند درد زانو بهترین اقدام است. این متخصصان آموزشهای لازم مرتبط با علم حرکت شناسی را گذراندهاند و میتوانند ارزیابی بیومکانیکی دقیقی را برای شناسایی علت ریشهای درد زانو انجام دهند.
کلام آخر
بالا و پایین رفتن از پله در وضعیت نامناسب یا تکرار زیاد این کار در طول روز میتواند فشار بیش از حدی را به مفصل زانو وارد کند و منجر به درد شود. یادگیری روش صحیح بالا رفتن از پله، توزیع یکنواخت وزن و جلوگیری از فشار بیش از حد به زانوها هنگام بالا رفتن از پلهها بسیار مهم است.
همچنین، رعایت سبک زندگی سالم همراه با ورزش برای زانوها و تمام مفاصل بدن فواید زیادی دارد. هیچگاه درد زانو را نادیده نگیرید زیرا این درد در حین انجام برخی فعالیتها مانند بالا و پایین رفتن از پله ممکن است نشانه هشدار دهندهای از یک یا چند بیماری جدی باشد.
بدون نظر