بدون نظر

اعتبارنامه نمایندگی مجلس شورای اسلامی باید به تایید و تصویب نمایندگان مجلس برسد تا نمایندگان منتخب به صورت رسمی، نماینده مجلس شوند. صرفا احراز صلاحیت نامزد انتخابات مجلس شورای اسلامی و اخذ رای اکثریت در حوزه انتخابیه، شرط کافی برای کسوت نمایندگی مجلس نیست.

چرا که نمایندگان مجلس شورای اسلامی نیز باید اعتبارنامه نماینده منتخب را تایید کنند تا وی، رسما نماینده ملت در بهارستان شود. غلامرضا تاجگردون، نماینده منتخب گچساران در مجلس یازدهم و رئیس کمیسیون برنامه و بودجه دوره دهم مجلس شورای اسلامی، ۴شنبه ۱۸ تیر ۹۹ با رد اعتبارنامه خود روبرو شد و از کسوت نمایندگی اخراج شد.

مدرک دکترای فاقد ارزشیابی، مسائل اقتصادی و ارتباطات خانوادگی در حوزه تجارت و ریخت و پاش های زمستان ۹۸ در گچساران، از جمله مسائلی است که سبب شد تا مجلس به رد اعتبارنامه نمایندگی غلامرضا تاجگردون، رای مثبت بدهد. لذا اعتبارنامه نمایندگی از موضوعات مهمی است که در نخستین جلسات تشکیل مجلس جدید مورد بررسی قرار میگیرد.

در نخستین جلسه هر دوره مجلس شورای اسلامی که هر ۴ سال یک بار است، شعب ۱۵ گانه ای به قید قرعه برای بررسی اعتبارنامه منتخبان تشکیل می شود و موظف به بررسی این اعتبارنامه ها و تایید آن هستند.

طبق آیین نامه داخلی مجلس شورای اسلامی، هر نامزد پیروز در انتخابات، یک اعتبارنامه نمایندگی دارد که مثل یک مدرک است. از سوی اکثریت نمایندگان، اعتبار این مدرک باید تایید شود. اعتبارنامه نمایندگی درواقع کلکسیونی از مدارکی است که در ارتباط با سوابق کاری و اخلاقی و سیاسی نامزد منتخب یک حوزه انتخابیه، بررسی می شود و به شعب ۱۵ گانه ارجاع می شود تا بررسی گردد.

اعتبارنامه نمایندگان منتخب مجلس در هر دوره جدید، در شعب مورد بررسی قرار گرفته و در مورد رد یا تایید آن، شعب نظر می دهند و نظر رئیس شعب در صحن علنی، قرائت می شود. پس از تایید اعتبارنامه نماینده منتخب، عملا فرد منتخب، نماینده مجلس شورای اسلامی بوده و حق رای داشته و از حقوق نمایندگان برخوردار می شود. اگر اعتبارنامه یک نماینده منتخب، تایید نشود، اعتبارنامه وی در کمیسیون آیین نامه داخلی بررسی می شود.

اعتبارنامه نمایندگی

تصویر تاریخی از اعتبارنامه نمایندگی اکبر هاشمی رفسنجانی در دوره اول مجلس شورای اسلامی در سال ۱۳۵۹ هجری شمسی

طبق ماده یازدهم آیین نامه داخلی مجلس شورای اسلامی، وظیفه هیات رئیسه موقت، اداره جلسات مجلس تا زمان تایید اعتبارنامه دو سوم نمایندگان و اجرای انتخابات هیات رئیسه دائم است. شعب ۱۵ گانه برای بررسی اعتبارنامه نمایندگان منتخب ملت در بهارستان، در همان جلسه نخست تشکیل می شود. رویه کار به این صورت است:

  • مطابق ماده شصت و پنج آيين نامه داخلي مجلس شعب ۱۵ گانه به موجب جدول حوزه‏‌هاى انتخابى مجلس شوراى اسلامى كه براساس حروف الفبا از طرف اداره كل قوانين مجلس با نظارت هيأت رئيسه تنظيم و توزيع مي ‏شود، رسيدگى به اعتبارنامه‏ ها را شروع و نسبت به مداركى كه در شوراى نگهبان مورد رسيدگى قرار نگرفته و يا پس از رسيدگى شوراى نگهبان بدست آمده است اتخاذ تصميم خواهد نمود و گزارش تصويب يا رد آن را از طريق هيأت رئيسه به مجلس تقديم مي ‏دارند.
  • هر شعبه براى تسريع در كار می تواند يك يا چند شعبه فرعى تعيين كند كه اعضاى آن با قيد قرعه از بين منتخبين آن شعبه تعيين می ‏شوند، ولى رسيدگى نهايى در شعبه اصلى به عمل مي آيد و گزارش آن توسط سخنگوی شعبه طبق دستور جلسه به مجلس داده خواهد شد و درصورت غيبت سخنگو و همچنين در صورتى كه سخنگو شعبه در جلسه باشد، ليكن نخواهد درباره اعتبارنامه صحبت كند به ترتيب يكى از دو نايب رئيس يا دبیران وظیفه را انجام خواهد داد.
  • بر اساس ماده ۶۶ اين آيين نامه، هيأت رئيسه موظف است فهرست اعتبارنامه‏ هاى ارجاعى به شعب را تكثير و دراختيار نمايندگان قرار دهد. چنانچه نماينده‏ا به هريك از اعتبارنامه‏ ها معترض باشد، حداكثر ظرف مدت سه روز از تاريخ انتشار فهرست فوق‏ الذكر اعتراض خود را كتبا به شعبه مربوطه تقديم مي دارد. شعبه موظف است حداقل بيست و چهار ساعت قبل از بررسى هر اعتبارنامه از معترضين جهت توضيح اعتراض خود دعوت به عمل آورد.
  •  درصورت عدم حضور معترض يا معترضين در شعبه، حق طرح اعتراض در جلسه علنى را نخواهند داشت مگر آنكه عدم حضور آنان به تشخيص هيأت رئيسه با عذر موجه بوده باشد و همچنين در صورتى كه شعبه در موعد مقرر از معترض يا معترضين دعوت به عمل نياورد، آنان مي ‏توانند در جلسه علنى اعتراض نمايند.
  • بر اساس ماده ۶۷  هيچ شعبه‏ اى نمي ‏تواند تقديم گزارش خود را بيش از دوازده روز از تاريخ دريافت پرونده به تعويق اندازد. درصورتى كه تأخير به حكم ضرورت پيش آمده باشد، رئيس و در غياب او نايب رئيس شعبه مكلف است هيأت رئيسه مجلس را مطلع سازد. هرگاه هيأت رئيسه علت را موجه دانست، موضوع را دوباره به همان شعبه و در غيراين صورت به شعبه بعد ارجاع مي‌نمايد كه ظرف ده روز پس از دريافت پرونده، گزارش دهد.
  • در ماده ۶۸ آمده است: گزارش هريك از شعب درباره تأييد يا رد اعتبارنامه‏ ها بدون ذكر دليل در مجلس قرائت مي شود. درصورتى كه گزارش شعبه مبنى ‏بر رد اعتبارنامه باشد و يا اينكه معترضين بر اعتراض خود باقى باشند، اعتبارنامه به كميسيون تحقيق ارجاع خواهد شد.
  • درغيراين صورت اعتبارنامه مصوب تلقى گرديده و رئيس مجلس تصويب آن را اعلام مى ‏نمايد.
  • بر اساس ماده ۶۹ كميسيون تحقيق ظرف حداكثر پانزده روز به دلائل و توضيحات كتبى شعب و معترضين (كه بايد ظرف پنج روز از تاريخ ارجاع اعتبارنامه به كميسيون، به آن كميسيون فرستاده باشند) رسيدگى مي كند و پس از استماع و بررسى توضيحات شفاهى معترضين و مدافعات كتبى يا حضورى نماينده مورد اعتراض، نظر خود را به مجلس ارسال ميدارد.
  • درصورت عدم حضور عمدى نماينده مورد اعتراض در كميسيون و يا عدم ارسال مدافعات‏ كتبى كميسيون مى‌تواند بدون استماع مدافعات وى نظر خود را به مجلس ارسال دارد.

اگر اعتبارنامه مورد اعتراض قرار بگیرد چه می شود؟

مطابق مادههفتاد آیین نامه   چنانچه اعتبارنامه نماينده‏اى از طرف شعبه يا نماينده‏اى مورد اعتراض قرارگرفته و به كميسيون تحقيق احاله شده باشد نظر كميسيون مذكور در مجلس قرائت مي ‏شود. اگر گزارش كميسيون تحقيق مبنى بر رد اعتبارنامه باشد سخنگوی كميسيون ادله رد اعتبارنامه را توضيح مي دهد.

در صورتى كه گزارش مبنى‏ بر تأييد صحت اعتبارنامه باشد و يا در موعد مقرر گزارش ندهد، ابتدا سخنگوی شعبه معترض، ادله رد اعتبارنامه را توضيح مى دهد و نماينده معترض حداكثر به مدت نيم ساعت در رد اعتبارنامه صحبت مى ‏كند و در صورتى كه معترضان متعدد باشند حداكثر تا سه نفر با توافق بقيه و در صورت عدم توافق با قيد قرعه انتخاب مى ‏شوند و هريك حداكثر به مدت نيم ساعت در رد اعتبارنامه صحبت مى ‏كنند. 

 نماينده‏اى كه اعتبارنامه ‏اش مورد اعتراض قرار گرفته به مدت دو برابر وقت مخالفين مى ‏تواند صحبت كند و مى ‏تواند قسمتى از وقت خود را حداكثر به دو نفر از نمايندگان واگذار نمايد.

مطابق ماده۷۱ چنانچه نماينده بدون عذر موجه (به تشخيص هيأت رئيسه) تا ده روز پس از ابلاغ به وى براى دفاع از صحت اعتبارنامه خود در جلسه حاضر نشود، مجلس با استماع گزارش كميسيون تحقيق و صحبت معترض وارد رأى ‏گيرى مى‏ شود.

مطالب دیگر از همین نویسنده
مشاهده بیشتر
بدون نظر

ورود